taterka

Co sprawdzić w księdze wieczystej przed sprzedażą nieruchomości?

Pytanie

Od czego naprawdę zacząć sprzedaż mieszkania, żeby później nie zatrzymać transakcji przez dokumenty, hipotekę albo problem ze stanem prawnym?

Odpowiedź:

Przed sprzedażą nieruchomości sprawdź przede wszystkim cztery rzeczy: oznaczenie nieruchomości, właściciela, wpisy w dziale III oraz hipotekę i wzmianki o wnioskach. To właśnie te elementy najczęściej decydują o tym, czy sprzedaż przebiegnie spokojnie, czy kupujący albo bank zatrzymają transakcję do wyjaśnienia wpisów.

1. Sprawdź, czy księga dobrze opisuje nieruchomość i właściciela

Księga wieczysta jest podzielona na cztery działy. W dziale I znajdziesz oznaczenie nieruchomości i prawa związane z własnością, a w dziale II wpisy dotyczące własności albo użytkowania wieczystego. Dla sprzedającego to pierwszy filtr: adres, numer działki, powierzchnia, sposób korzystania i dane właściciela powinny zgadzać się z dokumentami i stanem faktycznym.

W praktyce trzeba sprawdzić zwłaszcza:

  • czy sprzedajesz dokładnie tę nieruchomość, która jest opisana w księdze,
  • czy właściciel wpisany w dziale II jest aktualny,
  • czy przy współwłasności zgadzają się udziały,
  • czy nie ma starego, niewykreślonego wpisu, który przestał odpowiadać rzeczywistości.

Jeżeli stan ujawniony w księdze nie zgadza się z rzeczywistym stanem prawnym, ustawa przewiduje możliwość żądania usunięcia tej niezgodności. Dla sprzedającego oznacza to jedno: lepiej uporządkować księgę przed wystawieniem nieruchomości na sprzedaż, a nie w środku negocjacji.

2. Sprawdź dział III, bo tam często kryje się realny problem

Dział III obejmuje ograniczone prawa rzeczowe inne niż hipoteka, ograniczenia w rozporządzaniu nieruchomością oraz inne prawa i roszczenia. Ustawa wprost wskazuje, że mogą być tam ujawnione między innymi: najem, dzierżawa, prawo odkupu, prawo pierwokupu, dożywocie, roszczenie o przeniesienie własności, a także inne roszczenia przewidziane ustawą.

Dla sprzedającego to jest bardzo ważne, bo nawet jeśli nieruchomość „wygląda czysto”, wpis w dziale III może oznaczać, że ktoś ma wobec niej określone uprawnienie albo że istnieje ograniczenie, które trzeba wyjaśnić kupującemu. W praktyce warto sprawdzić, czy nie ma tu:

  • służebności,
  • dożywocia,
  • prawa najmu lub dzierżawy ujawnionego w księdze,
  • prawa pierwokupu lub odkupu,
  • roszczenia z umowy przedwstępnej albo innego roszczenia o przeniesienie własności,
  • ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego.

To właśnie dział III najczęściej odpowiada na pytanie, czy nieruchomość można sprzedać bezpiecznie, a nie tylko formalnie. Jeżeli jest tam wpis, nie zawsze blokuje on sprzedaż, ale prawie zawsze wymaga spokojnego wyjaśnienia przed podpisaniem umowy.

3. Sprawdź dział IV i każdą wzmiankę o wniosku

Dział IV dotyczy hipotek. Ustawa mówi wprost, że hipoteka obciąża nieruchomość w taki sposób, że wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością. To oznacza, że przy sprzedaży nie wolno potraktować hipoteki jako „detalu do późniejszego załatwienia”.

Trzeba sprawdzić:

  • czy hipoteka w ogóle istnieje,
  • kto jest wierzycielem,
  • czy wysokość zabezpieczenia odpowiada temu, co wiesz z dokumentów,
  • czy masz już dokumenty potrzebne do spłaty i wykreślenia hipoteki.

Równie ważne są wzmianki o wnioskach. Ministerstwo Sprawiedliwości przypomina, że nie można zasłaniać się nieznajomością wpisów ani wniosków, o których uczyniono wzmiankę w księdze. Z kolei system EKW pokazuje, że odpis zwykły i aktualna treść księgi obejmują także wzmianki o wnioskach, skargach, apelacjach czy wszczęciu postępowań z urzędu. Innymi słowy: sama wzmianka to sygnał, że w księdze coś się dzieje i przed sprzedażą trzeba ustalić co dokładnie.

Co to oznacza w praktyce przed sprzedażą?

Najbezpieczniej jest przed wystawieniem nieruchomości:

  • wejść do systemu Elektronicznych Ksiąg Wieczystych i sprawdzić aktualną treść księgi,
  • pobrać odpis, jeśli chcesz mieć dokument do okazania kupującemu albo notariuszowi,
  • porównać księgę z dokumentami i stanem faktycznym,
  • wyjaśnić każdą rozbieżność, wzmiankę lub wpis w dziale III i IV jeszcze przed rozpoczęciem sprzedaży.

Portal EKW Ministerstwa Sprawiedliwości pozwala bez logowania przeglądać treść księgi, a także złożyć wniosek o odpis lub wyciąg. Instrukcja systemu wskazuje też różnicę między odpisem zwykłym a zupełnym: odpis zupełny pokazuje również wpisy wykreślone, co bywa bardzo przydatne, gdy chcesz sprawdzić historię obciążeń albo przygotować się na pytania kupującego.

Podsumowanie:

Dla Ciebie najważniejsze jest to: księga wieczysta przed sprzedażą powinna być nie tylko „jakaś”, ale po prostu uporządkowana. Kupujący, notariusz i bank patrzą przede wszystkim na to, czy właściciel jest prawidłowo wpisany, czy nieruchomość jest dobrze oznaczona, czy nie ma roszczeń w dziale III i czy wiadomo, co dzieje się z hipoteką oraz wzmiankami.

Jeżeli księga jest czysta i spójna, sprzedaż zwykle przebiega dużo spokojniej. Jeżeli nie jest — lepiej zobaczyć to wcześniej niż przy akcie notarialnym.

Konsultacje prawne

Chcesz spokojnie sprawdzić księgę wieczystą przed sprzedażą nieruchomości?
W Taterka pomagam przeanalizować wpisy, wyłapać ryzyka i przygotować sprzedaż tak, żebyś wiedział, co naprawdę sprzedajesz i z czym idziesz do notariusza.

Reset password

Wpisz swój adres e-mail, a wyślemy Ci link do zmiany hasła.

Zacznij korzystać ze swojego konta

zapisać swoje ulubione domy i nie tylko

Zarejestruj się, używając emaila

Zacznij korzystać ze swojego konta

zapisać swoje ulubione domy i nie tylko

By clicking the «ZAPISZ SIĘ» button you agree to the Warunki korzystania and Polityka prywatności
Powered by Estatik
Przewijanie do góry